วันเวลาปัจจุบัน 21 พ.ย. 2019, 17:43  



เขตเวลา GMT + 7 ชั่วโมง




กลับไปยังกระทู้  [ 2 โพสต์ ]    Bookmark and Share
เจ้าของ ข้อความ
โพสที่ยังไม่ได้อ่าน เมื่อ: 23 ก.พ. 2016, 16:50 
 
ออฟไลน์
Moderators-2
Moderators-2
ลงทะเบียนเมื่อ: 30 ก.ย. 2013, 07:16
โพสต์: 1937

อายุ: 0

 ข้อมูลส่วนตัว


:b8: :b8: :b8: สิ่งที่ชาวพุทธทุกท่านควรทราบ...

ประวัติศาสตร์การสถาปนา “สมเด็จพระสังฆราช” พระองค์ใหม่ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เกิดขึ้นหลังจากการสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระสังฆราชพระองค์เดิม อย่างน้อย ๑๘ วัน และสูงสุดนานถึง ๓๘ ปี

การสถาปนา “สมเด็จพระสังฆราช” เป็นพระราชอำนาจและพระราชอัธยาศัยของ “พระมหากษัตริย์” ตามที่ทรงพระราชดำริเห็นสมควร ส่วนการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราชพระองค์ใหม่แทนพระองค์เดิมซึ่งสิ้นพระชนม์ จะมีเมื่อไหร่นั้น กฎหมายสงฆ์ไม่ได้กำหนดระยะเวลาที่ชัดเจนไว้แต่อย่างใด


รูปภาพ

ระยะเวลาการสถาปนา
สมเด็จพระสังฆราช (พระองค์ใหม่)
แทนพระองค์เดิมซึ่งสิ้นพระชนม์


:b44: :b50: :b44:

= ในสมัยรัชกาลที่ ๑
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๒ พระองค์


๑. สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (ศรี) วัดระฆังโฆสิตาราม
[สิ้นพระชนม์เมื่อเดือน ๕ ปีขาล พ.ศ.๒๓๓๗]

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๒ ปี (พ.ศ.๒๓๒๕-๒๓๓๗) สมัยรัชกาลที่ ๑

๒. สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (ศุข) วัดมหาธาตุยุวราชรังสฤษฎิ์ ระยะเวลาการสถาปนา ไม่กี่เดือนหลังการสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระสังฆราชพระองค์แรกแห่งกรุงรัตนโกสินทร์ (เดือน ๕ ปีขาล พ.ศ.๒๓๓๗-สถาปนาภายในปี พ.ศ.๒๓๓๗)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๒๓ ปี (พ.ศ.๒๓๓๗-๒๓๕๙) สมัยรัชกาลที่ ๑


= ในสมัยรัชกาลที่ ๒
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๓ พระองค์


๓. สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (มี) วัดมหาธาตุยุวราชรังสฤษฎิ์ ระยะเวลาการสถาปนาประมาณ ๔ เดือน (๑๗ เมษายน ๒๓๕๙-๑๕ สิงหาคม ๒๓๕๙)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๓ ปีเศษ (พ.ศ.๒๓๕๙-๒๓๖๒)
พระชนมายุ ๗๐ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๒


๔. สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (สุก ญาณสังวร) วัดมหาธาตุยุวราชรังสฤษฎิ์ ระยะเวลาการสถาปนา ๑ ปี ๒ เดือนเศษ (๑๑ กันยายน ๒๓๖๒-๗ ธันวาคม ๒๓๖๓)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑ ปีเศษ (พ.ศ.๒๓๖๓-๒๓๖๕)
พระชนมายุ ๘๙ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๒


๕. สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (ด่อน) วัดมหาธาตุยุวราชรังสฤษฎิ์ ระยะเวลาการสถาปนาประมาณ ๖ เดือน (๔ กันยายน ๒๓๖๕-มีนาคม ๒๓๖๖)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๙ ปีเศษ (พ.ศ.๒๓๖๕-๒๓๘๕)
พระชนมายุ ๘๑ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๒-๓



= ในสมัยรัชกาลที่ ๓
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๑ พระองค์


๖. สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (นาค) วัดราชบุรณะ (วัดเลียบ) ระยะเวลาการสถาปนา ๘ เดือน (๒๓ กันยายน ๒๓๘๕-๒๔ พฤษภาคม ๒๓๘๖)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๕ ปีเศษ (พ.ศ.๒๓๘๖-๒๓๙๒)
พระชนมายุ ๘๖ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๓



= ในสมัยรัชกาลที่ ๔
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๑ พระองค์


๗. สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส (พระองค์เจ้าวาสุกรี สุวณฺณรํสี) วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ระยะเวลาการสถาปนาประมาณ ๒ ปี (ปี ๒๓๙๒-๑ สิงหาคม ๒๓๙๔)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑ ปีเศษ (พ.ศ.๒๓๙๔-๒๓๙๖)
พระชนมายุ ๖๔ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๔



= ในสมัยรัชกาลที่ ๕
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๒ พระองค์


:b39: ๘. สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ วัดบวรนิเวศวิหาร ระยะเวลาการสถาปนาประมาณ ๓๘ ปี (๙ ธันวาคม ๒๓๙๖-๒๗ พฤศจิกายน ๒๔๓๔)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๑ เดือนเศษ (พ.ศ.๒๔๓๔-๒๔๓๕)
พระชนมายุ ๘๓ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๕


๙. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (สา ปุสฺสเทโว ปธ.๙) วัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม ระยะเวลาการสถาปนา ๑ ปี ๒ เดือน (๒๙ กันยายน ๒๔๓๕-๒๙ พฤศจิกายน ๒๔๓๖)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๖ ปีเศษ (พ.ศ.๒๔๓๖-๒๔๔๒)
พระชนมายุ ๘๗ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๕



= ในสมัยรัชกาลที่ ๖
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๒ พระองค์


:b39: ๑๐. สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส (พระองค์เจ้ามนุษยนาคมานพ มนุสฺสนาโค ปธ.๕) วัดบวรนิเวศวิหาร ระยะเวลาการสถาปนา ๑๑ ปี ๑๐ เดือนเศษ (๑๑ มกราคม ๒๔๔๒-๕ ธันวาคม ๒๔๕๓)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๐ ปีเศษ (พ.ศ.๒๔๕๓-๒๔๖๔)
พระชนมายุ ๖๑ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๖


:b39: ๑๑. สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงชินวรสิริวัฒน์ (หม่อมเจ้าภุชงค์ ชมพูนุท สิริวฑฺฒโน ปธ.๕) วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม ระยะเวลาการสถาปนา ๑๘ วัน (๒ สิงหาคม ๒๔๖๔-๒๐ สิงหาคม ๒๔๖๔)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๖ ปีเศษ (พ.ศ.๒๔๖๔-๒๔๘๐)
พระชนมายุ ๗๘ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๖-๗



= ในสมัยรัชกาลที่ ๗
ไม่มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช



= ในสมัยรัชกาลที่ ๘
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๒ พระองค์


๑๒. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (แพ ติสฺสเทโว ปธ.๕) วัดสุทัศนเทพวราราม ระยะเวลาการสถาปนา ๑ ปี ๒ เดือนเศษ (๒๕ สิงหาคม ๒๔๘๐-๑๕ พฤศจิกายน ๒๔๘๑)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๖ ปีเศษ (พ.ศ.๒๔๘๑-๒๔๘๗)
พระชนมายุ ๘๙ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๘


๑๓. สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์ (หม่อมราชวงศ์ชื่น นภวงศ์ สุจิตฺโต ปธ.๗) วัดบวรนิเวศวิหาร ระยะเวลาการสถาปนา ๒ เดือนเศษ (๒๖ พฤศจิกายน ๒๔๘๗-๓๑ มกราคม ๒๔๘๘)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๓ ปีเศษ (พ.ศ.๒๔๘๘-๒๕๐๑)
พระชนมายุ ๘๖ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๘-๙



= ในสมัยรัชกาลที่ ๙
มีการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ๖ พระองค์


๑๔. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (ปลด กิตฺติโสภโณ ปธ.๙) วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนาราม ระยะเวลาการสถาปนา ๑ ปี ๕ เดือนเศษ (๑๑ พฤศจิกายน ๒๕๐๑-๔ พฤษภาคม ๒๕๐๓)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๒ ปีเศษ (พ.ศ.๒๕๐๓-๒๕๐๕)
พระชนมายุ ๗๔ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๙


๑๕. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (อยู่ ญาโณทโย ปธ.๙) วัดสระเกศ ระยะเวลาการสถาปนา ๑๐ เดือนเศษ (๑๗ มิถุนายน ๒๕๐๕-๔ พฤษภาคม ๒๕๐๖)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๒ ปีเศษ (พ.ศ.๒๕๐๖-๒๕๐๘)
พระชนมายุ ๙๑ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๙


๑๖. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (จวน อุฏฐายี ปธ.๙) วัดมกุฏกษัตริยาราม ระยะเวลาการสถาปนา ๖ เดือนเศษ (๑๕ พฤษภาคม ๒๕๐๘-๒๖ พฤศจิกายน ๒๕๐๘)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๖ ปีเศษ (พ.ศ.๒๕๐๘-๒๕๑๔)
พระชนมายุ ๗๕ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๙


๑๗. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (ปุ่น ปุณฺณสิริ ปธ.๖) วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ระยะเวลาการสถาปนา ๗ เดือนเศษ (๑๘ ธันวาคม ๒๕๑๔-๒๑ กรกฎาคม ๒๕๑๕)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑ ปีเศษ (พ.ศ.๒๕๑๕-๒๕๑๖)
พระชนมายุ ๗๘ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๙


๑๘. สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (วาสน์ วาสโน ปธ.๔) วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร ระยะเวลาการสถาปนา ๖ เดือนเศษ (๗ ธันวาคม ๒๕๑๖-๒๒ มิถุนายน ๒๕๑๗)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๑๔ ปีเศษ (พ.ศ.๒๕๑๗-๒๕๓๑)
พระชนมายุ ๙๑ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๙


๑๙. สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช (เจริญ สุวฑฺฒโน ปธ.๙) วัดบวรนิเวศวิหาร ระยะเวลาการสถาปนา ๗ เดือนเศษ (๒๗ สิงหาคม ๒๕๓๑-๒๑ เมษายน ๒๕๓๒)

ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช ๒๔ ปีเศษ (พ.ศ.๒๕๓๒-๒๕๕๖)
พระชนมายุ ๑๐๐ พรรษา สมัยรัชกาลที่ ๙


*************************************************

จากประวัติการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราชดังกล่าวข้างต้น มีในบางช่วงของประวัติศาสตร์ที่การสถาปนาสมเด็จพระสังฆราชพระองค์ใหม่เกิดขึ้นหลังการสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระสังฆราชพระองค์เดิมหลายปี ยกตัวอย่างเช่น

(๑) การสถาปนาสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ ขึ้นเป็นสมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ ๘ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เกิดขึ้นเมื่อวันที่ ๒๗ พฤศจิกายน ๒๔๓๔ หรือใช้เวลานานถึง ๓๘ ปี หลังการสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ ๗ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เมื่อวันที่ ๙ ธันวาคม ๒๓๙๖ และ

(๒) การสถาปนาสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ขึ้นเป็นสมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ ๑๐ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เกิดขึ้นเมื่อวันที่ ๕ ธันวาคม ๒๔๕๓ หรือใช้เวลานานถึง ๑๑ ปี ๑๐ เดือนเศษ หลังการสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช (สา ปุสฺสเทโว) สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ ๙ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เมื่อวันที่ ๑๑ มกราคม ๒๔๔๒


*************************************************

บันทึกเกร็ดประวัติเกี่ยวกับการสถาปนาสมเด็จพระสังฆราช ที่สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก (เจริญ สุวฑฺฒโน) ทรงบันทึกไว้จากคำบอกเล่าของสมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์ (หม่อมราชวงศ์ชื่น นภวงศ์ สุจิตฺโต) มีความตอนหนึ่งดังนี้

“....ตั้งแต่รัชชกาลที่ ๔ พระเจ้าแผ่นดินทรงตั้งพระมหาเถระที่เปนพระอุปัชฌาย์อาจารย์ของพระองค์ ถ้าไม่มี ก็ไม่ทรงตั้ง ในรัชชกาลที่ ๔ ทรงตั้งกรมสมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรส เพราะทรงนับถือเปนพระอาจารย์ เมื่อกรมสมเด็จพระปรมานุชิตฯ สิ้นพระชนม์แล้ว ไม่ได้ทรงตั้งอีกเลยตลอดรัชชกาล ในรัชชกาลที่ ๕ จะทรงตั้งกรมสมเด็จพระยาปวเรศฯ พระอุปัชฌาย์ของพระองค์ แต่กรมสมเด็จฯ ทรงขอผัดให้ไหว้พระสวดมนต์ไปก่อน จนจวนจะสิ้นพระชนม์จึงทรงรับมหาสมณุตฯ ทรงรับประมาณเกือบปีหรือปีกว่า ก็สิ้นพระชนม์ รัชชกาลที่ ๕ ทรงตั้งสมเด็จพระสังฆราชสา ซึ่งเปนพระกรรมวาจาจารย์ (พระศพกรมสมเด็จฯ เอาไว้นานจนสมเด็จพระสังฆราชสาสิ้นพระชนม์ลงอีก เข้าพระเมรุเดียวกับเจ้านายอีกหลายพระองค์) เมื่อสมเด็จพระสังฆราชสาสิ้นพระชนม์แล้ว ก็ไม่ได้ทรงตั้งอีกตลอดรัชชกาล สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้ทรงรับมหาสมณุตฯ ในรัชชกาลที่ ๖ เพราะทรงเปนพระอุปัชฌาย์ในรัชชกาลที่ ๖....” (อักขรวิธี-ตัวสะกดตามต้นฉบับ)


*************************************************

รวมรวมโดย คุณสาวิกาน้อย แห่งลานธรรมจักร
จาก...บอร์ดสมเด็จพระสังฆราชไทย
:b8: :b8: :b8:
http://www.dhammajak.net/forums/viewforum.php?f=22
เผยแพร่บทความนี้ครั้งแรกในเฟซบุ๊กของเว็บธรรมจักร
https://www.facebook.com/dhammajak2554


:b47: ประวัติตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราชไทย
http://www.dhammajak.net/forums/viewtopic.php?f=22&t=19521

:b47: พระประวัติสมเด็จพระสังฆราช ๑๙ พระองค์
http://www.dhammajak.net/history-somdet/somdet1.html


โพสที่ยังไม่ได้อ่าน เมื่อ: 23 ก.พ. 2016, 16:50 
 
ออฟไลน์
Moderators-2
Moderators-2
ลงทะเบียนเมื่อ: 30 ก.ย. 2013, 07:16
โพสต์: 1937

อายุ: 0

 ข้อมูลส่วนตัว


รูปภาพ

คำถามที่ ๓๓
อยากทราบว่าตำแหน่งพระสังฆราชถูกเลือกโดยผู้ใด


คำตอบ - การสถาปนาสมเด็จพระสังฆราชนั้น เป็นไปตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ มาตรา ๗ ความว่า

“พระมหากษัตริย์ทรงสถาปนาสมเด็จพระสังฆราชองค์หนึ่ง

ในกรณีที่ตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราชว่างลง ให้นายกรัฐมนตรีโดยความเห็นชอบของมหาเถรสมาคมเสนอนามสมเด็จพระราชาคณะผู้มีอาวุโสสูงสุดโดยสมณศักดิ์ขึ้นทูลเกล้าฯ เพื่อทรงสถาปนาเป็นสมเด็จพระสังฆราช

ในกรณีที่สมเด็จพระราชาคณะผู้มีอาวุโสสูงสุดโดยสมณศักดิ์ไม่อาจปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้นายกรัฐมนตรีโดยความเห็นชอบของมหาเถรสมาคมเสนอนามสมเด็จพระราชาคณะรูปอื่นผู้มีอาวุโสโดยสมณศักดิ์รองลงมาตามลำดับ และสามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ขึ้นทูลเกล้าฯ เพื่อทรงสถาปนาเป็นสมเด็จพระสังฆราช”

ดังนั้น การสถาปนาสมเด็จพระสังฆราชจึงเป็นพระราชอำนาจของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และย่อมแล้วแต่จะทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาตามพระราชอัธยาศัย


หนังสือ ๙๙ คำถามเกี่ยวกับสมเด็จพระสังฆราช
จากเว็บไซต์ http://www.watbowon.com/
:b8: :b8: :b8:


แสดงโพสต์จาก:  เรียงตาม  
กลับไปยังกระทู้  [ 2 โพสต์ ] 

เขตเวลา GMT + 7 ชั่วโมง


 ผู้ใช้งานขณะนี้

กำลังดูบอร์ดนี้: ไม่มีสมาชิก และ บุคคลทั่วไป 2 ท่าน


ท่าน ไม่สามารถ โพสต์กระทู้ในบอร์ดนี้ได้
ท่าน ไม่สามารถ ตอบกระทู้ในบอร์ดนี้ได้
ท่าน ไม่สามารถ แก้ไขโพสต์ของท่านในบอร์ดนี้ได้
ท่าน ไม่สามารถ ลบโพสต์ของท่านในบอร์ดนี้ได้
ท่าน ไม่สามารถ แนบไฟล์ในบอร์ดนี้ได้

ค้นหาสำหรับ:
ไปที่:  
Google
ทั่วไป เว็บธรรมจักร