ความสุขจากเศรษฐกิจ ขั้นต่ำ-ขั้นสูง : อาจารย์สุชีพ ปุญญานุภาพ

ตอบเมื่อ: 12 มิ.ย.2008, 9:47 pm

ความสุขจากเศรษฐกิจ ขั้ น ต่ำ - ขั้ น สู ง
อาจารย์สุชีพ ปุญญานุภาพ

ธรรมจักร

ปุจฉา

จงแสดงความสุขจากเศรษฐกิจ ขั้นต่ำ ขั้นสูง พร้อมทั้งหลักฐานที่มา

ธรรมจักร

วิสัชนา

เรื่องนี้มาใน พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๑ ข้อ ๖๒ หน้า ๙๐-๙๑
ว่าด้วยความสุขของผู้ครองเรือน หรือคฤหัสถ์ ๔ ประการกับเรื่องความสุข
เพราะดับเหตุให้เกิดทุกข์ คือดับตัณหาความทะยานอยากได้
มาในที่มาหลายแห่ง และแห่งหนึ่งในหลายแห่งนั้น
คือ พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔ ข้อ ๑๕ หน้า ๑๙-๒๐

หลักฐานเรื่องความสุขของผู้ครองเรือน (คิหิสุข) มีบาลีว่า
“อตฺถิสุขํ โภคสุขํ อนณสุขํ อนวชฺชสุขํ”

หลักฐานความสุขชั้นสูง มีบาลีว่า
“อิทํ โข ภิกฺขเว ทุกขนิโรโธ อริยสจฺจํ..”

คำชี้แจงเพิ่มเติม ความสุขขั้นต่ำ หรือความสุขของผู้ครองเรือน
ท่านแสดงไว้ ๔ อย่างคือ

๑. สุขเกิดจากการที่มีทรัพย์
๒. สุขเกิดจากการใช้ทรัพย์บริโภค
๓. สุขเกิดจากการไม่เป็นหนี้ และ
๔. สุขเกิดจากการทำงานที่ไม่เป็นโทษ

ส่วนความสุขชั้นสูง เพราะเป็นนายเหนือความทะยานอยาก

กล่าวอีกอย่างหนึ่ง ความสุขชั้นต่ำเป็นการสนองความทะยานอยาก
แต่ความสุขชั้นสูง คือการเป็นนายของความทะยานอยาก
ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของ อริยสัจ

ความสุขขั้นต่ำเหมือนม้า จูงเราให้เราวิ่งตาม
ความสุขชั้นสูงเหมือนเราขี่ม้าบังคับม้าได้

สาธุ

(ที่มา : คำถาม-คำตอบ ปัญหาทางพระพุทธศาสนา เล่ม ๒
โดย อาจารย์สุชีพ ปุญญานุภาพ, มหามกุฏราชวิทยาลัย จัดพิมพ์,
พิมพ์ครั้งที่ ๒, หน้า ๒๒-๒๓)

เทียน

รวมคำสอน “อาจารย์สุชีพ ปุญญานุภาพ”
http://www.dhammajak.net/forums/viewtopic.php?f=72&t=49286

ตอบเมื่อ: 13 มิ.ย.2008, 6:24 pm

สาธุ สาธุ สาธุค่ะ...คุณกุหลาบสีชา

ธรรมะสวัสดีค่ะ

ยิ้ม

ตอบเมื่อ: 14 มิ.ย.2008, 10:57 am

ให้ทานธรรมะยิ่งใหญ่กว่าการให้ทานทั้งปวง
ขอให้เจริญในธรรมครับผม
เจ๋ง